De IJssel is een relatief jonge rivier en ontstond tussen 400 en 700 na onze jaartelling. De totale lengte bedraagt 127 kilometer. In de jongste tijd had de rivier een weidser karakter. Geleidelijk werd het een verbindingsader voor de stad Deventer en andere steden aan de rivier, met name als transportroute van koopwaren.

Het water is zowel vriend als vijand van de stad. Door de eeuwen heen moesten nieuwe kades de stad beschermen. Kwetsbare bruggen verbonden beide oevers. Overstromingen zijn nog altijd een risico, maar wel minder na de aanpassingen rond Deventer in het programma Ruimte voor de Rivier.  

Vanaf de zeventiende eeuw werd het IJssellandschap ook door de Hollandse meesters gezien en vastgelegd. Na hen zouden nog vele schilders, fotografen en kunstenaars volgen. De tweejaarlijkse internationale buitententoonstelling IJsselbiënnale is daar een mooi hedendaags voorbeeld van.